Strona główna • Wiedza • Leksykon • Bromelaina

Bromelaina

Świeże owoce i warzywa oraz otrzymane z nich soki często nazywamy produktami „żywymi”, ponieważ zawierają aktywne enzymy. Enzymy występują w większych ilościach w produktach surowych. Są bardzo wrażliwe na ciepło i ulegają zniszczeniu podczas gotowania i pasteryzacji.
Jest prawie pewne, że niektóre enzymy pokarmowe są wchłaniane w całości i wykazują aktywność w organizmie ludzkim. Najbardziej znana jest otrzymana z ananasów bromelaina (enzym trawiący białko).
Bromelaina została uznana jako skutecznie działający składnik już w 1975 r. i od tego czasu była tematem ponad 250 prac naukowych.
Jednocześnie dowody wskazują, że bromelaina przyjmowana doustnie jest wchłaniana przez ludzi w stanie nienaruszonym nawet w 40%. W większości badań zastosowano bromelainę w tabletkach ale oczywiście nie można wykluczyć, że świeży ananas i sok ananasowy również może wykazywać podobne działanie.

Możliwe zastosowania:

  • ułatwia trawienie białek
  • łagodzi stany zapalne w zapaleniu stawów (np. stanu kolanowego), w kontuzjach sportowych i innych urazach
  • ogranicza agregację płytek krwi
  • przyspiesza wchłanianie antybiotyków
  • zmniejsza ból w zapaleniu zatok
  • łagodzi infekcje układu oddechowego (w tym kaszel)
  • hamuje apetyt
  • przyspiesza gojenie się ran
  • reguluje pracę układu odpornościowego
  • działa przeciwbólowo i regeneracyjnie w różnego rodzaju urazach.
  1. Środek wspomagający trawienie 
    Trawienie jest procesem wymagającym największej aktywności enzymatycznej. Bromelaina to enzym rozkładający białko, wspomagający aktywnie organizm w jego trawieniu. Nie strawione białko pokarmowe może powodować między innymi zaburzenia jelitowe, nagromadzenie się w organizmie substancji toksycznych a także alergie pokarmowe. 
    Z wiekiem stopniowo zmniejsza się produkcja soku żołądkowego, dotyczy to zwłaszcza osób z grupą krwi A. Z tego powodu rozpad i wchłanianie białek nie jest zupełne, co powoduje ich niedobór. Ponadto nie strawione białka uruchamiają procesy gnilne w jelitach, a wytwarzane przy tym toksyny zagrażają naszemu zdrowiu.
  2. Działanie przeciwzapalne 
    Bromelaina hamuje działanie tzw. prostoglanydyn prozapalnych, które wywołują ból i stany zapalne, a jednocześnie pobudza tworzenie się prostaglandyn przeciwzapalnych. Dzięki tym właściwością bromelaina skutecznie zmniejsza ból i opuchliznę i przyspiesza gojenie się ran.
    Działa zazwyczaj szybko. Z tego względu jest szczególnie przydatna w krótkotrwałych stanach zapalnych, takich jak urazy sportowe i naciągnięcia mięśni. 
    Bromelaina leczy rany i oparzenia. 
    W badaniu na grupie 70 strażaków wykazano, że u tych którzy stosowali bromelainę oparzenia goiły się dwa razy szybciej. Istniejące doniesienia pozwalają sądzić, iż bromelaina jest dobrym środkiem w rekonwalescencji pooperacyjnej, gdyż łagodzi rany i ból po niezbyt skomplikowanych zabiegach chirurgicznych. 
    Dzięki właściwościom przeciwzapalnym bromelaina może być bardzo pomocna w reumatoidalnym zapaleniu stawów. W przeprowadzonych badaniach podawano pacjentom bromelainę przez okres 3 tygodni do 13 miesięcy. Aż u 73% badanych zauważono bardzo obiecujące rezultaty.
  1. Działanie antybiotyczne 
    Badania wskazują, że bromelaina pomaga w przyswajaniu przez organizm antybiotyków, takich jak amoksycylina i penicylina a także kurkuminy. Wykazano, że bromelaina ma dość silne właściwości antybiotyczne w infekcjach układu oddechowego. Zmniejsza też gęstość śluzu, dzięki czemu może się okazać skutecznym środkiem w leczeniu astmy oraz przewlekłego zapalenia oskrzeli. Dowiedziono, że przynosi ulgę w zapaleniu zatok.
  2. Układ sercowo-naczyniowy 
    Bromelaina przeciwdziała nadmiernej lepkości płytek krwi, dzięki czemu zmniejsza ryzyko zakrzepicy i choroby wieńcowej, a także zapobiega zwężeniu tętnic. W badaniach przeprowadzonych w Niemczech wykazano, że u pacjentów po pierwszym zawale serca przyjmujących regularnie potas, magnez i bromelainę po każdym posiłku, ryzyko drugiego zawału zmniejszyło się o 95%. Wynik ten uzyskano zdaniem lekarzy dlatego, że magnez z potasem wzmacniają serce, natomiast bromelaina zapobiega tworzeniu się skrzepów oraz rozpuszcza fibrynę (białko wywołujące ich powstawanie).
  3. Regulowanie pracy układu odpornościowego 
    Krwinki białe układu immunologicznego często wykorzystują enzymy w celu strawienia szkodliwych wirusów i bakterii oraz niestrawionych resztek pokarmowych, które mogą powodować alergie. Dodatkowe enzymy z pokarmów mogą zmniejszać obciążenie układu odpornościowego, dzięki czemu może on skuteczniej zwalczać wirusy i bakterie. Zmniejsza to ryzyko wystąpienia nadczynności układu immunologicznego, co ma szczególnie znaczenie u osób ze skłonnościami do alergii i chorób autoimmunologicznych.
  4. Trening sportowy/wysiłek fizyczny 
    Bromelaina to idealny środek dla każdego uprawiającego aktywny wysiłek fizyczny. Obniża ryzyko powstania komplikacji związanych z kontuzjami ścięgien i mięśni, przyspiesza wchłanianie się obrzęków i siniaków, powoduje szybsze gojenie się ran i blizn.
  5. Stan zdrowia jamy ustnej 
    Bromelaina korzystnie wpływa na szybsze gojenie się dziąseł np. po wyrwaniu zęba czy innych zabiegach w jamie ustnej (np. przygotowanie do wszczepienia implantu).

Suplementacja

Nie wszystkie preparaty z bromelainą są takie same. Niestety większość preparatów uzyskiwana jest z łodygi ananasa, enzym tam zawarty różni się od enzymu występującego w owocu. Jeżeli z kolei wybieramy bromelainę pochodzącą z ananasów (owoc) to najlepiej ze świeżych. Żeby uzyskać silne działanie preparat musi gwarantować 2000 GDU/1 gram. 
GDU – żelatynowa jednostka trawienia, świadcząca o potencji enzymatycznej (aktywności) bromelainy. 
Preparaty należy nabywać wyłącznie w Aptece. Aby zachować świeżość i potencję tego wrażliwego enzymu z ananasów musi być on przechowywany w szklanej ciemnej buteleczce, która uchroni go przed stratą aktywności. Optymalna porcja zdrowotna to 500 mg w 30 dniowej kuracji bromelainą.

Piśmiennictwo:

  1. „Uzdrawiająca moc witamin, minerałów i ziół”, Przegląd Reader’s Digest 2000.
  2. M. T. Murry, J.Piwzorno, L. Piwzorno „Encyclopaedia of Healing Foods”. Piatkus 2008.
  3. Cirelli M, Delaware Medical Journal, 34 (6), (1962) pp 159-167.
  4. Izaka K, et al, Japan J Pharmacol, 22, (1972) pp 519-534.
  5. Baur X, Clin Allergy, 9, (1979) pp 451-457.